Dwudziestoletni termin wynika z art. 7 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych: grób nie może być użyty ponownie przed upływem 20 lat, a po tym czasie ponowne użycie nie nastąpi, jeżeli ktokolwiek zgłosi zastrzeżenie i uiści opłatę. Zastrzeżenie działa przez kolejne 20 lat i można je odnawiać. Na cmentarzach komunalnych w Warszawie pierwszy taki okres zaczyna się w roku, w którym upływa 20 lat od ostatniego pochowania w danym grobie.
Dwudziestoletni termin nie jest wymysłem zarządcy cmentarza, tylko zapisem ustawy. Art. 7 ust. 1 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych stanowi, że grób nie może być użyty do ponownego chowania przed upływem lat 20. Ustęp 2 dodaje, że po upływie 20 lat ponowne użycie grobu nie może nastąpić, jeżeli jakakolwiek osoba zgłosi zastrzeżenie przeciw temu i uiści opłatę przewidzianą za pochowanie zwłok. Takie zastrzeżenie ma skutek na dalszych 20 lat i może być odnowione. To właśnie tę czynność rodziny nazywają prolongatą.
Od kiedy liczy się dwudziestoletni okres
To pytanie decyduje o tym, czy wezwanie z kancelarii jest zasadne. Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Warszawie zapisuje w swoich cennikach jednoznaczną regułę: opłatę za zachowanie istniejącego grobu wnosi się za kolejne dwudziestoletnie okresy, z których pierwszy rozpoczyna się w roku, w którym upływa 20 lat od ostatniego pochowania w danym grobie.
Znaczenie ma więc data ostatniego pogrzebu, a nie data pierwszego. Jeżeli w grobie chowano kogoś dwa razy, termin liczy się od tego późniejszego pochowania. Dlatego przed wpłatą warto poprosić kancelarię o podanie roku, do którego grób jest opłacony, i sprawdzić, czy zgadza się on z historią rodzinną.
Ile kosztuje zachowanie grobu na kolejne 20 lat
Poniższe stawki pochodzą z cenników Zarządu Cmentarzy Komunalnych w Warszawie odczytanych 21 września 2026 roku. Cennik Cmentarza Północnego jest aktualny od 16 lipca 2026 roku, cenniki Cmentarza Wojskowego i Cmentarza Południowego od 1 stycznia 2026 roku. Kwoty są brutto.
| Opłata za zachowanie grobu na dalsze 20 lat | Północny | Wojskowy | Południowy |
|---|---|---|---|
| Grób tradycyjny ziemny pojedynczy | 2400 zł | 3900 zł | 1800 zł |
| Grób tradycyjny ziemny rodzinny | 3000 zł | 4700 zł | 2100 zł |
| Grób tradycyjny murowany pojedynczy | 3000 zł | 4700 zł | 2100 zł |
| Grób urnowy ziemny pojedynczy | 1060 zł | pozycji brak w cenniku | 1000 zł |
| Grób dziecinny | 960 zł | 2100 zł | 800 zł |
| Nisza w katakumbach | 4150 zł | pozycji brak w cenniku | 1880 zł |
Zarząd Cmentarzy Komunalnych zaznacza, że opłaty wnosi się jednorazowo w pełnej wysokości, według cennika obowiązującego w dniu wnoszenia opłaty. Nie da się więc zapłacić za pięć czy dziesięć lat.
Opłata za wydłużenie terminu przy dochowaniu
Osobna sytuacja powstaje, gdy do istniejącego grobu dochowuje się kolejną osobę. Wtedy dwudziestoletni okres zaczyna biec od nowa, a grób bywa opłacony tylko do wcześniejszego roku. Cenniki komunalne rozwiązują to opłatą za wydłużenie terminu zachowania grobu. Ustala się ją jako iloczyn stawki za jeden rok i różnicy lat pomiędzy rokiem, w którym minie 20 lat od dochowania, a rokiem, do którego grób był opłacony.
Stawka roczna na Cmentarzu Północnym wynosi 120 zł dla grobu tradycyjnego ziemnego pojedynczego, 150 zł dla rodzinnego i dla murowanego pojedynczego, 53 zł dla grobu urnowego ziemnego pojedynczego, 72,50 zł dla urnowego ziemnego rodzinnego, 67,50 zł dla urnowego murowanego pojedynczego oraz 48 zł dla grobu dziecinnego. Na Cmentarzu Południowym odpowiednie stawki to 90 zł, 105 zł, 50 zł, 60 zł i 40 zł. Na Cmentarzu Wojskowym są to 195 zł dla grobu ziemnego pojedynczego, 235 zł dla rodzinnego i murowanego pojedynczego oraz 105 zł dla grobu dziecinnego.
Dzięki takiej konstrukcji rodzina nie płaci dwa razy za ten sam okres, tylko dopłaca różnicę.
Które groby nie podlegają opłacie
Art. 7 ust. 3 ustawy wskazuje, że przepisów o dwudziestoletnim terminie nie stosuje się do chowania zwłok w grobach murowanych przeznaczonych do pomieszczenia zwłok więcej niż jednej osoby, a także do chowania urn zawierających szczątki ludzkie powstałe w wyniku spopielenia zwłok. Zarząd Cmentarzy Komunalnych potwierdza część tej zasady wprost: groby murowane rodzinne, czyli wielomiejscowe, nie podlegają opłatom za kolejne dwudziestoletnie okresy.
Jednocześnie ten sam zarząd informuje, że opłatom za zachowanie grobu na podstawie art. 7 ust. 2 podlegają groby dziecięce, ziemne pojedyncze, ziemne rodzinne i murowane pojedyncze oraz nisze urnowe w kolumbariach i nisze w katakumbach. Jeżeli w rodzinie jest grób urnowy albo nisza, warto poprosić kancelarię o wskazanie pozycji cennika i podstawy naliczenia, zamiast zakładać z góry jedną z interpretacji.
Co się dzieje, gdy nikt nie zapłaci
Zarząd Cmentarzy Komunalnych publikuje na swojej stronie komunikat, że groby, za które nie zostanie wniesiona opłata, mogą zostać wykorzystane do nowych pochowań, przez co istniejące obecnie groby ulegną likwidacji. Informacji o grobach i opłatach udzielają kancelarie trzech cmentarzy pod numerem telefonu 22 277 40 00, czynne od poniedziałku do piątku w godzinach od 8:00 do 16:00.
To najważniejszy powód, dla którego warto raz na jakiś czas sprawdzić stan opłat, nawet gdy na grobie nikt nie planuje pochówku. Systematyczne odwiedziny i samodzielne porządkowanie grobu nie zastępują opłaty w kancelarii.
Jak załatwić prolongatę krok po kroku
- Ustal, kto zarządza cmentarzem: miasto czy parafia.
- Przygotuj dane osoby pochowanej: imię, nazwisko, rok pochowania oraz numer kwatery, rzędu i miejsca, jeśli je znasz.
- Zapytaj w kancelarii, do którego roku grób jest opłacony i jaka pozycja cennika go dotyczy.
- Sprawdź, czy planowane dochowanie nie wymaga dodatkowo opłaty za wydłużenie terminu.
- Wnieś opłatę w kasie kancelarii albo przelewem na rachunek wskazany przez zarząd cmentarza.
- Zachowaj dowód wpłaty i zapisz rok, do którego grób został opłacony, w dokumentach rodzinnych.
Punkt szósty bywa niedoceniany. Za dwadzieścia lat sprawą zajmie się ktoś inny i jedynym śladem może być właśnie ten zapisek. Dobrze trzymać go razem z pozostałymi dokumentami opisanymi w tekście o formalnościach po śmierci.
Cmentarze wyznaniowe mają własne zasady
Cmentarz Bródnowski prowadzi Zarząd Cmentarza Bródzieńskiego przy ul. św. Wincentego 83 w Warszawie. Jego cennik ma inną budowę niż komunalny: osobno ujęta jest opłata za dwudziestoletnie korzystanie z terenu cmentarza, osobno przedłużenie praw do grobu ziemnego i murowanego, a osobno opłata zaległa naliczana za rok. Kwot nie przepisujemy, ponieważ oficjalna strona tego cmentarza działa wyłącznie w połączeniu nieszyfrowanym. Aktualne stawki i stan opłat potwierdzi kancelaria, czynna od poniedziałku do piątku w godzinach od 8:00 do 15:00, z kasą czynną do 14:45.
Zasada z ustawy pozostaje ta sama na każdym cmentarzu: po dwudziestu latach o dalszym losie grobu decyduje zgłoszone zastrzeżenie i wniesiona opłata. Jeżeli macie wątpliwości, jak to wygląda przy konkretnym pochówku, w Terra Levis można omówić to telefonicznie pod numerem 660 950 600. Koszty samej ceremonii opisujemy w artykule o tym, ile kosztuje pogrzeb w Warszawie.