Pomoc całodobowa 24h / 7 dni w tygodniu - Warszawa i okolice
Koszty i formalności

Stare Powązki a Powązki Wojskowe: dwa różne cmentarze, dwie różne drogi

Dwie osobne nekropolie przy ul. Powązkowskiej: inni zarządcy, inne zasady pochówku, inne kancelarie i opłaty. Sprawdź, do kogo zwrócić się w swojej sprawie.

Koszty i formalności2 min czytania
W skrócie

Przy ul. Powązkowskiej leżą dwa niezależne cmentarze. Stare Powązki, czyli Cmentarz Powązkowski przy ul. Powązkowskiej 1, są cmentarzem rzymskokatolickim i stanowią własność Archidiecezji Warszawskiej. Powązki Wojskowe, czyli Cmentarz Wojskowy przy ul. Powązkowskiej 43/45, są cmentarzem komunalnym prowadzonym przez Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Warszawie.

Przy ulicy Powązkowskiej w Warszawie leżą dwa osobne cmentarze i to jest źródłem większości nieporozumień. Stare Powązki, czyli Cmentarz Powązkowski, to cmentarz rzymskokatolicki należący do Archidiecezji Warszawskiej, położony przy ul. Powązkowskiej 1. Powązki Wojskowe, czyli Cmentarz Wojskowy, to cmentarz komunalny przy ul. Powązkowskiej 43/45, prowadzony przez Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Warszawie. Mają innych zarządców, inne kancelarie, inne zasady pochówku i inny sposób ustalania opłat.

Najkrótsze porównanie

CechaStare Powązki, Cmentarz PowązkowskiPowązki Wojskowe, Cmentarz Wojskowy
Adres cmentarzaul. Powązkowska 1ul. Powązkowska 43/45
Charaktercmentarz wyznaniowy, rzymskokatolickicmentarz komunalny
Właściciel lub zarządcawłasność Archidiecezji Warszawskiej, współpraca z parafią św. Karola BoromeuszaZarząd Cmentarzy Komunalnych w Warszawie
Gdzie załatwia się sprawybiuro Zarządu Cmentarza, ul. Powązkowska 14kancelaria Cmentarza Wojskowego, ul. Powązkowska 43/45
Kto ustala opłatyDyrektor Cmentarza, po konsultacji z Kurią, co roku na dzień 1 styczniacennik zarządcy, w oparciu o ustawę o cmentarzach i chowaniu zmarłych
Zgoda na nowy pochówekpisemna zgoda Księdza Dyrektora Zarządu Cmentarzazgoda Prezydenta m.st. Warszawy na groby tradycyjne

Stare Powązki: cmentarz Archidiecezji Warszawskiej

Regulamin Cmentarza Powązkowskiego jest tu najpewniejszym źródłem. Wynika z niego, że cmentarz przy ul. Powązkowskiej 1 pełni funkcję cmentarza wyznaniowego i stanowi własność Archidiecezji Warszawskiej, a administrowaniem zajmuje się Zarząd Cmentarza wraz z Dyrektorem z nominacji Archidiecezji. Cmentarz działa w oparciu o prawo kanoniczne, ustawę z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych oraz ustawę konkordatową z 28 lipca 1998 r.

Biuro Zarządu Cmentarza mieści się w budynku przy ul. Powązkowskiej 14, naprzeciwko cmentarza, i jest czynne od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-15:00, poza świętami państwowymi i kościelnymi. Regulamin podaje, że cmentarz jest otwarty codziennie w godzinach 7:00-20:00 w okresie letnim oraz 7:00-18:00 w okresie zimowym.

Historia tłumaczy, dlaczego ten cmentarz ma tak szczególny status. Według serwisu edukacyjnego prowadzonego przy cmentarzu został on założony 4 listopada 1790 roku, w dzień św. Karola Boromeusza, przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, a pierwszy pogrzeb odbył się dopiero w lutym 1792 roku. Początkowo cmentarz liczył 2,6 hektara, dziś to niemal 44 hektary. Teren jest objęty nadzorem Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, co ma bardzo praktyczne skutki przy pracach kamieniarskich.

Powązki Wojskowe: cmentarz komunalny pod zarządem miasta

Cmentarz Wojskowy jest zarządzany przez Zarząd Cmentarzy Komunalnych. Zarządca podaje, że cmentarz został założony w 1912 roku, a dawną nazwę „Cmentarz Wojskowy” przywróciła tej nekropolii Rada Warszawy w 1998 roku. Kancelaria cmentarza przy ul. Powązkowskiej 43/45 jest czynna od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00-16:00, telefon 22 277 40 00. Bramy są otwarte codziennie: od 1 kwietnia do 30 września od 7:00 do 20:00, w pozostałych miesiącach od 8:00 do zmroku.

Najważniejsza różnica dotyczy tego, kto decyduje o miejscu. Dysponentem miejsc grzebalnych przeznaczonych na groby tradycyjne, czyli do pochowania trumien, jest Prezydent m.st. Warszawy, który po rozpatrzeniu wniosku może udzielić zgody na pochowanie. Zarządca zaznacza jednocześnie, że taka zgoda nie jest wymagana w przypadku wykorzystania do pochówku już istniejącego grobu, poza grobami w alei zasłużonych. Miejscami na groby urnowe oraz niszami urnowymi w kolumbariach dysponuje Dyrektor Zarządu Cmentarzy Komunalnych. Zasady i kryteria rozpatrywania wniosków określa załącznik nr 2 do zarządzenia Nr 3770/2009 Prezydenta m.st. Warszawy z 16 października 2009 r.

Na Cmentarzu Wojskowym pochówki odbywają się w grobach tradycyjnych murowanych rodzinnych wielomiejscowych, w grobach urnowych murowanych rodzinnych oraz w kolumbariach. Dwa zespoły kolumbariów oddano do użytku w styczniu 2007 roku, a nisze udostępniane są w nich na 50 lat. Jeżeli rozważacie pochówek urnowy, warto najpierw przeczytać, czym jest kolumbarium i czym różni się od grobu urnowego.

Ceremonie odbywają się w Domu Przedpogrzebowym z obszerną salą ceremonialną przeznaczoną do uroczystości świeckich i religijnych. Katolicką posługę pogrzebową sprawują w nim kapłani parafii św. Jozafata. Możliwa jest też prostsza forma: odprowadzenie zmarłego od bramy cmentarza do grobu. Jeśli w grę wchodzi ceremonia z asystą wojskową, szczegóły omawia strona o pogrzebie wojskowym, a przebieg mszy i pochówku katolickiego opisuje strona o pogrzebie katolickim.

Opłaty: dwa zupełnie różne mechanizmy

Na Cmentarzu Wojskowym istniejące groby ziemne, w tym dziecięce, oraz groby murowane pojedyncze podlegają opłacie za zachowanie prawa do grobu na podstawie ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych. Opłata odpowiada wysokością opłacie przewidzianej za pochowanie zwłok w nowym grobie i ma skutek na dalszych 20 lat. Zarządca podkreśla, że ustawa nie przewiduje opłat niższych ani za okresy krótsze niż 20 lat. Groby murowane rodzinne, czyli wielomiejscowe, zarówno tradycyjne, jak i urnowe, nie podlegają opłatom za kolejne okresy dwudziestoletnie.

Na Starych Powązkach mechanizm jest inny. Regulamin wymienia opłaty za pochowanie zwłok, za prawo pokrewieństwa, za użytkowanie grobu, za korzystanie z infrastruktury cmentarza, za czynności związane z ekshumacją oraz za wjazd na teren cmentarza do pogrzebu. Wysokość opłat ustala Dyrektor Cmentarza co roku, na dzień 1 stycznia, po konsultacji z Kurią, a każda usługa jest wyceniana po zapoznaniu się ze sprawą. Z tego powodu jedynym wiarygodnym źródłem kwoty jest tu rozmowa z biurem zarządu cmentarza.

Kto może być pochowany: co mówi regulamin i ustawa

Na Starych Powązkach prawo do pochówku w grobie mają, zgodnie z regulaminem, członkowie rodziny w linii prostej po pierwszej osobie pochowanej, na którą grób został zapisany, a po wygaśnięciu linii prostej prawo nabywa linia boczna. Prawo do wolnych miejsc w grobie przysługuje według kolejności: pozostały małżonek, krewni zstępni, krewni wstępni oraz rodzeństwo. Regulamin wprost zaznacza, że do prawa do grobu nie stosuje się przepisów prawa spadkowego i że groby nie wchodzą w masę spadkową.

Niezależnie od regulaminów obowiązuje art. 10 ust. 1 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, który wskazuje krąg osób mających prawo pochowania zwłok: pozostały małżonek, krewni zstępni, krewni wstępni, krewni boczni do czwartego stopnia pokrewieństwa oraz powinowaci w linii prostej do pierwszego stopnia. Ustawa mówi też, że prawo pochowania zwłok osób wojskowych zmarłych w czynnej służbie wojskowej przysługuje właściwym organom wojskowym.

Jak ustalić, na którym cmentarzu jest grób bliskiej osoby

  1. Sprawdźcie dokumenty rodzinne: rachunki, zaświadczenia i faktury zwykle zawierają nazwę cmentarza i adres grobu.
  2. Zwróćcie uwagę na sam adres kwatery. Numeracja na Starych Powązkach jest nieregularna i łączy cyfry arabskie, rzymskie oraz litery, co wynika z kolejnego przyłączania terenów.
  3. Jeśli grób jest na cmentarzu komunalnym, adres można sprawdzić w wyszukiwarce miejsc pochówku prowadzonej przez Zarząd Cmentarzy Komunalnych.
  4. Jeżeli grób jest na Starych Powązkach, zapytajcie w biurze zarządu przy ul. Powązkowskiej 14. Dyrektor Zarządu Cmentarza potwierdza, kto jest aktualnie wpisany jako osoba, na którą grób jest zarejestrowany.
  5. Dopiero z tą informacją umawiajcie termin pogrzebu i ustalajcie zakres prac kamieniarskich.

Najczęstsze pomyłki, które kosztują czas

Pierwsza to telefon pod niewłaściwy numer: sprawy grobu na Starych Powązkach nie załatwi kancelaria cmentarza komunalnego i odwrotnie. Druga to założenie, że skoro opłatę wniesiono kiedyś, to sprawa jest zamknięta. Na cmentarzach komunalnych opłata za grób ziemny lub murowany pojedynczy działa przez 20 lat, a grób nieopłacony może zostać przeznaczony do nowego pochowania. Trzecia to planowanie prac kamieniarskich bez zgody zarządcy. Na Starych Powązkach regulamin wymaga zgody Zarządu Cmentarza, a dla wielu prac także zgody Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, co wydłuża procedurę.

Kolejność wszystkich formalności po śmierci bliskiej osoby opisaliśmy osobno w poradniku o formalnościach po śmierci. Jeżeli chcecie omówić przebieg ceremonii na którymkolwiek z tych cmentarzy, w Terra Levis można to omówić telefonicznie pod numerem 660 950 600.

FAQ

Najczęściej zadawane pytania

Nie. To dwie osobne nekropolie przy tej samej ulicy. Stare Powązki są cmentarzem wyznaniowym Archidiecezji Warszawskiej, a Powązki Wojskowe cmentarzem komunalnym pod zarządem miasta.
Cmentarz stanowi własność Archidiecezji Warszawskiej i działa we współpracy z parafią św. Karola Boromeusza. Administruje nim Zarząd Cmentarza z Dyrektorem powołanym przez Archidiecezję.
Miejscami na groby tradycyjne dysponuje Prezydent m.st. Warszawy i to on udziela zgody na pochowanie. Miejscami na groby urnowe i niszami w kolumbariach dysponuje Dyrektor Zarządu Cmentarzy Komunalnych.
Zarządca podaje, że zgoda Prezydenta m.st. Warszawy nie jest wymagana przy wykorzystaniu do pochówku już istniejącego grobu, poza grobami w alei zasłużonych.
Dwa zespoły kolumbariów oddano do użytku w styczniu 2007 roku, a nisze udostępniane są w nich na 50 lat.
Na Cmentarzu Wojskowym działa Dom Przedpogrzebowy z obszerną salą ceremonialną dla uroczystości świeckich i religijnych. Katolicką posługę pogrzebową sprawują w nim kapłani parafii św. Jozafata.